Bartók Festival – Masterworks

In dit slotconcert van het Bartók Festival staan drie van de meest monumentale werken van de Hongaarse componist centraal. Elk werk belicht een ander moment uit Bartóks uitzonderlijk rijke en veelzijdige carrière.

Bartóks Tweede Vioolconcerto, gecomponeerd tegen het einde van zijn leven, is uitgegroeid tot een vaste waarde in het repertoire en blijft fascineren door zijn onverminderde moderniteit. Ondanks de extreme technische eisen overstijgt de vioolpartij de loutere virtuositeit en ligt de nadruk op expressieve kracht en emotionele intensiteit. Het werk werd geschreven voor violist Zoltán Székely, die zeer actief was in Nederland (de première vond plaats in het Concertgebouw in Amsterdam). Het is dan ook vanzelfsprekend dat Simone Lamsma, een van de toonaangevende Nederlandse violisten van vandaag, zich over dit meesterwerk ontfermt.

Op stilistisch vlak tonen de Two Pictures (1910) een componist die nog jong is, maar zich al duidelijk heeft geprofileerd. In deze periode verdiept Bartók zich intensief in de hedendaagse muzikale stromingen, met name in het werk van Schönberg en Debussy. De invloed van het Franse impressionisme is vooral hoorbaar in het eerste deel: gespannen harmonieën, verfijnde klankkleuren en sprankelende melodielijnen roepen Debussy op, terwijl de opbouw van de climaxen al Bartóks uitgesproken persoonlijke signatuur verraadt.

De Wonderbaarlijke Mandarijn (1920) bundelt alles wat Bartóks muziek kenmerkt: gedurfde moderniteit, virtuoze schrijfwijze, een diepe verankering in de Hongaarse ziel en een rauwe expressieve kracht die sterk contrasteert met het gereserveerde imago van de componist. De eerste uitvoering veroorzaakte een schandaal, waarna het werk snel in de vergetelheid raakte. Pas twintig jaar na Bartóks dood dook het opnieuw op en geldt het vandaag als een van zijn meest indringende en indrukwekkende composities. Lees meer over De Wonderbaarlijke Mandarijn in dit artikel.

Dit concert maakt deel uit van de reeks “Echoes of the 20th century” (meer info hier) en het Bartók Festival (meer info hier), beide georganiseerd door Bozar.

Dank aan de spelers van de Nationale Loterij en aan de Tax Shelter van de Belgische Federale Overheid via Casa Kafka Pictures. Met steun van de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden in België.